Tarım ve Orman Bakanlığı, döner, sucuk, köfte ve kıyma gibi sık tüketilen et ürünlerine yönelik üretim ve etiketleme esaslarını yeniden düzenledi. Yeni kurallarla birlikte bazı ürünlerde kullanılabilecek içeriklere sınırlama getirilirken, tüketiciyi yanıltabileceği değerlendirilen bazı etiket ifadeleri de yasak kapsamına alındı.
Düzenlemeye göre döner üretiminde fıstık, peynir, nişasta ve soya ürünleri kullanılamayacak. Etiketlerde ise “yüzde 100 dana eti” gibi ifadeler yer alamayacak. Mevcut işletmelere yeni standartlara uyum sağlamaları için 31 Mart 2027’ye kadar geçiş süresi tanındı. Bakanlığın hazırladığı tebliğle et ürünlerinde hem üretim sürecinin hem de tüketiciye sunulan bilgilendirmenin daha açık ve standart hale getirilmesi hedefleniyor.
DÖNERDE YENİ STANDART: İÇERİK VE ETİKET KURALLARI DEĞİŞTİ
Yeni Türk Gıda Kodeksi düzenlemesiyle döner üretiminde hem içerik hem de isimlendirme kuralları yeniden belirlendi. Buna göre döner; yaprak, kıyma ve yaprak-kıyma olmak üzere üç farklı kategoride sınıflandırılacak. Kıyma dönerde çiğ kırmızı et oranı en az yüzde 10 olacak, yaprak-kıyma dönerde ise yaprak et oranı yüzde 60’ın altına düşemeyecek.Yeni kurallarla birlikte fıstık, peynir, nişasta ve soya ürünlerinin döner üretiminde kullanılmasına izin verilmeyecek. Süt ve yumurta kaynaklı proteinler dışında dışarıdan eklenen azot kaynakları da yasak kapsamına alınacak. Etiket ve tabela tarafında da tüketiciyi daha açık bilgilendirmeyi amaçlayan yeni bir uygulamaya geçilecek. Satılan ürünün türüne göre “yaprak”, “kıyma” ya da “yaprak-kıyma” ibaresi, ürün adıyla aynı renk ve punto büyüklüğünde görünür şekilde yazılacak.
ETİKETLERDE “YÜZDE 100” DÖNEMİ SONA ERİYOR
Yeni düzenlemeyle tüketicide ürünün içeriğine ilişkin yanıltıcı bir algı oluşturabilecek ifadelere de sınırlama getirildi. Buna göre kapsama giren et ürünlerinin ambalajlarında ve markalarında “yüzde
100”, “yüzde 100 dana eti” veya “yüzde 100 göğüs eti” gibi kesinlik bildiren ifadeler kullanılamayacak. Benzer algı oluşturabilecek logo ve görsellere de izin verilmeyecek.
Emülsifiye et ürünlerinde baş eti kullanılması halinde bu durumun etikette açık biçimde “Baş eti içerir” ifadesiyle belirtilmesi zorunlu olacak. Üründe kullanılan hayvansal yağın hangi hayvan türünden elde edildiği de içindekiler bölümünde tüketiciye bildirilecek. Çiğ kanatlı eti ürünlerinin ambalajlarında ise gıda güvenliği açısından yeni bir uyarı yer alacak. Etiketlerde, ürünün pişirilmesi sırasında merkez sıcaklığının en az 72 dereceye ulaşması gerektiği açıkça belirtilecek.
KÖFTE, SUCUK VE KANATLI ÜRÜNLERİNDE SINIRLAR YENİDEN ÇİZİLDİ
Köfte ve burger gibi kıymadan hazırlanan kırmızı et karışımlarında da içerik kuralları sıkılaştırıldı. Protein tozu ve soya ürünlerinin kullanımına izin verilmeyecek. Baharat ve galeta unu gibi bileşenlerden ürüne geçen nişasta ile bitkisel proteinlerin toplam oranı ise yüzde 5’i aşamayacak. Sucuk üretiminde de yeni standartlar uygulanacak. Sucuğun pH değeri en fazla 5,4 olabilecek. Isıl işlem görmüş sucukların yanı sıra pastırma ve kavurma gibi geleneksel et ürünlerinde nem, yağ ve tuz oranlarına ilişkin kriterler de yeniden belirlendi. Kanatlı ürünlerinde ise dikkat çeken bir değişikliğe gidildi. Kanatlı kıyması ve bu kıymadan hazırlanan et karışımları tüketiciye yalnızca dondurulmuş olarak sunulabilecek.İŞLETMELERE 31 MART 2027’YE KADAR SÜRE
Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren yeni kurallara sektörün uyum sağlayabilmesi için geçiş dönemi tanındı. 16 Eylül 2026’dan önce faaliyet gösteren işletmeler, üretim süreçlerini ve etiketlerini yeni düzenlemeye uygun hale getirmek için 31 Mart 2027’ye kadar süreye sahip olacak. Eski mevzuata uygun şekilde daha önce üretilmiş ve ambalajlanmış ürünlerin ise raf ömürleri sona erene kadar piyasada bulunmasına izin verilecek.
