Konkordato, son yıllarda ekonomi gündeminin en çok araştırılan kavramlarından biri haline geldi. Konkordato kelimesi, kamuoyunda çoğu zaman iflasla karıştırılıyor. Peki konkordato nedir, kimler başvurabilir, konkordato ilan eden şirket batar mı ve alacaklıların parası ne olur?
KONKORDATO NEDİR?
Konkordato en basit ifadeyle, borçlunun borçlarını mevcut haliyle ve zamanında ödeyememesi durumunda mahkeme gözetiminde yeni bir ödeme planı oluşturması anlamına geliyor. Borçların vadelerinin uzatılması, belirli taksitlere bölünmesi veya şartları oluştuğunda alacağın belirli bir bölümünden vazgeçilmesi gibi yöntemler konkordato projesinde yer alabiliyor.
İcra ve İflas Kanunu’na göre vadesi gelmiş borçlarını ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan herhangi bir borçlu, borçlarının vadeye bağlanması ya da belirli oranda indirilmesi yoluyla ödeme yapabilmek ve muhtemel bir iflastan kurtulmak amacıyla konkordato talep edebiliyor. İflas talebinde bulunabilecek bir alacaklı da borçlu hakkında konkordato sürecinin başlatılmasını isteyebiliyor.
KONKORDATO VE İFLAS AYNI?
Konkordato kararı verilmesi veya konkordato başvurusu yapılması, şirketin iflas ettiği anlamına gelmez. Tam tersine konkordatonun temel amaçlarından biri, ekonomik açıdan zorlanan ancak faaliyetlerini sürdürebilme ihtimali bulunan borçlunun iflasa sürüklenmeden yeniden yapılandırılması anlamına geliyor. Adalet Bakanlığı da konkordatoyu işletmelere mali yapılarını toparlamaları ve faaliyetlerini sürdürebilmeleri için imkan sağlayan, iflastan önce değerlendirilebilecek bir mekanizma olarak tanımlıyor.KONKORDATO BORÇLARI SİLİYOR MU?
Konkordato, borçların otomatik olarak silinmesi anlamına da gelmez. Borçlu, hazırladığı konkordato projesinde borçlarını hangi oranlarda ve hangi vadelerde ödemeyi planladığını açıklamak zorunda. Alacaklıların ne kadar ödeme alacağı, borçların hangi kaynaktan karşılanacağı ve şirketin faaliyetlerine nasıl devam edeceği gibi konular ön projede gösteriliyor.
Borçların belirli bir bölümünden vazgeçilmesini öngören bir teklif bulunabilir ancak bunun kanundaki koşulları sağlaması, gerekli alacaklı çoğunluğu tarafından kabul edilmesi ve mahkemece tasdik edilmesi gerekiyor. Dolayısıyla borçlu yalnızca “konkordato başvurusu yaptım” diyerek borçlarını tek taraflı şekilde silemiyor.
KONKORDATOYA KİMLER BAŞVURABİLİR?
Kanunda, borçlarını vadesinde ödeyemeyen veya ileride ödeyememe riski bulunan “herhangi bir borçlu” için başvuru imkanı bulunuyor. Bunun yanında iflas talebinde bulunma hakkına sahip alacaklılar da borçlu hakkında konkordato sürecinin başlatılmasını talep edebiliyor. Konkordato davalarında görevli mahkeme ise kural olarak asliye ticaret mahkemesidir.
KONKORDATO BAŞVURUSUNDA HANGİ BELGELER İSTENİYOR?
Konkordato yalnızca bir dilekçe verilerek başlayan basit bir süreç değil. Borçlunun mali durumunu ve sunduğu ödeme planının uygulanabilirliğini gösteren kapsamlı belgeler hazırlaması gerekiyor.
Başvuruda konkordato ön projesinin yanı sıra şirketin bilançosu, gelir tablosu, nakit akım tablosu, malvarlığına ilişkin belgeler, alacak ve borç listeleri, alacaklıların kimlik ve alacak miktarlarını gösteren kayıtlar ile konkordato halinde alacaklıların elde edeceği tutarla olası bir iflasta elde edebilecekleri miktarı karşılaştıran tablonun sunulması gerekiyor. Ayrıca yetkilendirilmiş bağımsız denetim kuruluşu tarafından konkordato projesinin gerçekleşebilirliğine ilişkin “makul güvence” veren bir rapor hazırlanması gerekiyor. Adalet Bakanlığı, konkordato başvurularındaki denetimin artırılması amacıyla 13 Mayıs 2026’da yönetmelikte yeni değişiklikleri de yürürlüğe koydu. Düzenlemeyle başvurularda kullanılan belge ve raporların daha etkin denetlenmesi hedefleniyor.
GEÇİCİ MÜHLET NEDİR?
Konkordato başvurusunda en sık duyulan ifadelerden biri geçici mühlettir. Mahkeme, kanunda belirtilen belgelerin eksiksiz şekilde sunulduğunu tespit ederse geçici mühlet kararı veriyor. Aynı zamanda borçlunun malvarlığının korunması için gerekli gördüğü tedbirleri alabiliyor ve konkordatonun başarı şansını incelemek üzere geçici konkordato komiseri görevlendiriyor.
Geçici mühlet kural olarak 3 ay sürüyor. Mahkeme, borçlunun veya geçici komiserin talebi üzerine bu süreyi en fazla 2 ay daha uzatabiliyor. Böylece geçici mühlet toplamda 5 ayı geçemiyor. Ancak geçici mühlet verilmesi, konkordato projesinin kabul edildiği anlamına gelmiyor. Bu
dönem esas olarak şirketin mali durumunun incelendiği ve projenin başarılı olup olamayacağının değerlendirildiği aşama.
KESİN MÜHLET NEDİR?
Geçici mühlet sırasında yapılan incelemelerde konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olduğu kanaatine varılırsa mahkeme borçluya 1 yıllık kesin mühlet verebiliyor. Güçlük arz eden özel durumlarda kesin mühlet mahkeme tarafından 6 aya kadar uzatılabiliyor. Bu dönemde konkordato komiseri şirketin faaliyetlerini ve ödeme planının uygulanabilirliğini takip ediyor. Gerektiğinde mahkemeye rapor sunuyor ve alacaklılar sürece dahil ediliyor.
KONKORDATO KOMİSERİ NE YAPAR?
Konkordato komiseri, borçlunun mali durumunu ve konkordato projesinin uygulanabilirliğini mahkeme adına takip eden kişi veya kişilerden oluşuyor. Komiser; projenin tamamlanmasına katkıda bulunuyor, borçlunun faaliyetlerini denetliyor, mali durumu takip ediyor, mahkemeye rapor sunuyor ve alacaklılara süreç hakkında bilgi veriyor. Konkordato komiserleri bilirkişilik bölge kurulları tarafından oluşturulan listelerden seçiliyor. Bu nedenle konkordato alan bir şirket tamamen kontrolsüz biçimde faaliyetlerini sürdürmüyor.
KONKORDATO SÜRECİNDE ŞİRKET ÇALIŞMAYA DEVAM EDER Mİ?
Konkordato alan bir şirket faaliyetlerini sürdürebilir. Kanuna göre borçlu genel olarak konkordato komiserinin gözetimi altında işlerine devam edebiliyor. Ancak mahkeme bazı işlemleri komiser iznine bağlayabilir veya gerekli görürse işletmenin faaliyetlerinin komiser tarafından yürütülmesine karar verebilir. Borçlu ayrıca mahkeme izni olmadan rehin tesis edemez, kefil olamaz, karşılıksız tasarruflarda bulunamaz ve işletmenin devamı açısından önemli bazı varlıklarını devredemez. Bu sınırlamaların amacı şirket malvarlığının alacaklıların zararına olacak şekilde azaltılmasını önlemek.KONKORDATO İCRA TAKİPLERİNİ DURDURUR MU?
Konkordato mühletinin borçlu açısından en önemli etkilerinden biri icra takiplerinde görülüyor. Kesin mühlet döneminde kural olarak borçlu hakkında yeni takip yapılamıyor, daha önce başlamış takipler duruyor ve ihtiyati haciz ile ihtiyati tedbir kararları uygulanamıyor. Kanunda belirlenen bazı imtiyazlı alacaklar ise bu kuralın dışında tutuluyor. Geçici mühlet de kanun gereği kesin mühletin sonuçlarını doğurduğu için borçlu daha başvurunun ilk aşamasından itibaren belirli ölçüde koruma altına girebiliyor.BANKALAR VE REHİNLİ ALACAKLILAR PARASINI ALABİLİR Mİ?
Rehinli alacaklar için farklı kurallar bulunuyor. Rehinle teminat altına alınmış bir alacak nedeniyle mühlet sırasında rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatılabiliyor veya mevcut takip sürdürülebiliyor. Ancak kural olarak muhafaza tedbiri alınamıyor ve rehinli mal satılamıyor. Kanunda belirlenen bazı özel durumlarda mahkeme satışa izin verebiliyor. Bu nedenle konkordatoda her alacak türüne aynı kurallar uygulanmıyor.
KONKORDATO ALAN ŞİRKETTEN ALACAĞI OLANLAR NE YAPMALI?
Bir şirketin konkordato sürecine girmesi halinde alacaklıların en önemli görevi mahkeme ilanlarını ve konkordato komiserinin duyurularını takip etmektir. Alacakların doğru tutarla sürece dahil edilmesi, varsa belgelerin sunulması ve konkordato projesinin değerlendirilmesi önem taşıyor. Şirketten yüksek tutarlı alacağı bulunan kişi veya işletmelerin ise konkordato dosyasını hukuki danışmanlıkla takip etmesi gerekebilir. Çünkü rehinli, imtiyazlı ve adi alacakların hukuki durumu birbirinden farklı olabiliyor.
KONKORDATO İLAN EDEN ŞİRKETTEN ALIŞVERİŞ YAPILIR MI?
Bir şirketin konkordatoda olması, işletmenin otomatik olarak faaliyet dışı kaldığı anlamına gelmiyor. Şirket satış yapmaya ve ticari faaliyetlerini sürdürmeye devam edebilir. Ancak tüketiciler açısından özellikle ileri tarihli teslimat, ön ödeme veya yüksek bedelli ürün ve hizmetlerde şirketin mali durumu ve sözleşme koşullarının ayrıca değerlendirilmesi önem taşıyor. Konkordato, şirketin mali sıkıntı yaşadığının önemli bir göstergesi olmakla birlikte tek başına şirketin yükümlülüklerini yerine getiremeyeceğini de kesin olarak göstermiyor.
KONKORDATO İLE İFLAS ARASINDAKİ FARK NEDİR?
Konkordato ile iflas arasındaki temel fark amaçlarında ortaya çıkıyor. Konkordatoda temel hedef, borçlunun faaliyetlerini mümkün olduğunca sürdürmesi, borçlarının yeniden yapılandırılması ve alacaklıların belirlenen plana göre ödeme alması. İflasta ise esas amaç borçlunun malvarlığının tasfiye edilerek elde edilen tutarın kanundaki sıraya göre alacaklılara dağıtılmasıdır. Bundan dolayı konkordato, uygun şartlarda işletmenin yaşamaya devam etmesine imkan sağlayan bir yeniden yapılandırma aracı olarak görülüyor.
Yorum Yap
