Türkiye’de artan nakit ihtiyacı, bankaların ATM’lerde kullandığı banknot dağılımını yeniden gündeme taşıdı. En büyük kupür olan 200 TL’nin alım gücünün zamanla gerilemesi, yüksek tutarlı para çekme işlemlerinde daha fazla banknota ihtiyaç duyulmasına yol açıyor.
Eski Ziraat Bankası Genel Müdür Yardımcısı Şenol Babuşçu, bankaların ATM’lere artık ağırlıklı olarak 200 TL’lik banknot yerleştirdiğini öne sürdü. Ancak bütün bankaların ve ATM’lerin yalnızca 200 TL vereceğine ilişkin resmî bir sektör kararı açıklanmadı.
ATM’LERDE 200 TL AĞIRLIĞI ARTIYOR
ATM’lerin içindeki banknot hazneleri sınırlı kapasiteye sahip. Aynı bölmeye 200 TL’lik banknot konulması, 50 veya 100 TL’lik banknotlara kıyasla cihazda daha yüksek tutarda para tutulmasını sağlıyor.
Bu nedenle yoğun bölgelerdeki bazı ATM’lerde küçük kupürlerin azaltıldığı, haznelerin 100 ve özellikle 200 TL’lik banknotlara ayrıldığı belirtiliyor. Uygulama bankanın nakit yönetimine, ATM’nin bulunduğu bölgeye ve para çekme yoğunluğuna göre değişebiliyor.
“YALNIZCA 200 TL VERİLİYOR” İDDİASI
Babuşçu, sosyal medya paylaşımında bankaların ATM’lere 200 TL dışında banknot koymamaya başladığını ileri sürdü. İddia, çok sayıda haber sitesinde “ATM’lerde tek tip banknot dönemi” şeklinde duyuruldu.
Buna karşın bankalardan ortak bir karar açıklaması yapılmadı. Kullanıcılar bazı ATM’lerden 100 veya daha küçük kupürlü banknot çekmeye devam edebilirken bazı cihazlar yalnızca 200 TL verebiliyor.
KÜÇÜK TUTARLARDA SORUN YAŞANABİLİR
ATM’nin yalnızca 200 TL’lik banknot vermesi hâlinde vatandaşlar, hesabındaki bakiyeye göre 200 TL’nin altında veya 200’ün katı olmayan tutarları çekmekte zorlanabilir.
Örneğin cihazda başka kupür bulunmaması durumunda 300, 500 veya 700 TL gibi tutarlar ödenemeyebilir. İşlem ekranında çekilebilecek tutarlar, ATM’de bulunan banknotlara göre
otomatik olarak sınırlandırılabilir.
200 TL’NİN PAYI YÜZDE 88’İ AŞTI
TCMB verilerine dayanan hesaplamalara göre Haziran 2026’da tedavüldeki banknotların toplam değeri 928,4 milyar liraya ulaştı. Bunun 823,6 milyar lirasını 200 TL’lik banknotlar oluşturdu.
Böylece 200 TL’nin toplam banknot tutarı içindeki payı yüzde 88,72’ye yükseldi. Aynı dönemde 100 TL’nin payı yüzde 8,16, 50 TL’nin payı ise yüzde 1,4 seviyesinde kaldı.
200 TL 2009’DA TEDAVÜLE GİRDİ
Mevcut en yüksek kupür olan 200 TL, 1 Ocak 2009 tarihinde dolaşıma çıkarıldı. TCMB’nin güncel banknot listesinde 5, 10, 20, 50, 100 ve 200 TL’lik banknotlar yer alıyor.
Bu nedenle küçük banknotların bazı ATM’lerde bulunmaması, söz konusu paraların tedavülden kaldırıldığı anlamına gelmiyor. Banknotlar ödeme işlemlerinde kullanılmaya devam ediyor.
NAKİT YÖNETİMİNİN MALİYETİ ARTIYOR
Daha fazla banknota ihtiyaç duyulması, ATM’lerin daha sık doldurulmasını gerektiriyor. Para taşıma araçları, güvenlik personeli, sayım işlemleri ve cihaz bakım giderleri bankaların nakit operasyon maliyetlerini artırıyor.
Yoğun kullanılan ATM’lerin kısa sürede boşalmasını önlemek isteyen bankalar, aynı haznede daha yüksek tutarda para tutabilmek için büyük kupürlere ağırlık verebiliyor.
500 VE 1.000 TL TARTIŞMASI SÜRÜYOR
ATM’lerde 200 TL kullanımının artması, 500 ve 1.000 TL’lik yeni banknot çıkarılması tartışmalarını yeniden gündeme getirdi. Ekonomistler ve bankacılık uzmanları, daha büyük kupürlerin nakit taşıma ve ATM operasyonlarını kolaylaştırabileceğini savunuyor.
Ancak 5 Ağustos 2026 itibarıyla TCMB tarafından 500 veya 1.000 TL’lik yeni bir banknotun tedavüle çıkarılacağına ilişkin resmî duyuru yapılmadı. Merkez Bankasının güncel dolaşımdaki banknot listesinde en yüksek kupür 200 TL olmaya devam ediyor.
