Doğum sıranız hangi hastalıklara daha yatkın olduğunuzu belirliyor. Chicago ve Columbia üniversitelerinden bilim insanlarının yaptığı çalışmaya göre, ailede kaçıncı çocuk oluşunuz ilerde geçirebileceğiniz hastalıkları söylüyor. Peki hangi hastalıklara yakalanma riskiniz yüksek? İşte ayrıntılar…
ALERJİK HASSASİYET İLK ÇOCUKTA
Doğum sıranızın sadece evdeki rolleri ve ebeveyn ilgisini belirlediğini düşünüyorsanız yanılıyorsunuz. Kaçıncı çocuk olarak dünyaya geldiğiniz, ömür boyu karşı karşıya kalabileceğiniz sağlık risklerini de doğrudan şekillendiriyor olabilir.Nature Health dergisinde yayımlanan kapsamlı bir araştırma, ilk ve ikinci çocuklar arasındaki sağlık farklarını dikkat çeken verilerle göz önüne serdi. ABD'deki 10,3 milyonluk devasa bir sağlık sigortası veri setine dayanan çalışma, yüzlerce farklı hastalığın doğrudan çocukların doğum sırasıyla ilişkili olduğunu ortaya koydu.
Çalışmanın en çarpıcı bulguları, hastalıklara yatkınlığın kardeşler arasında nasıl bölündüğünü ortaya koyuyor. Verilere göre ilk doğan çocuklar alerjik hassasiyetlerin yanı sıra DEHB, otizm, Tourette sendromu ve OKB gibi nöropsikiyatrik tablolara daha açık bir eğilim gösteriyor. İkinci çocuklarda ise tablo değişiyor. Mide, sindirim rahatsızlıkları, migren, zona, kas-iskelet sistemi hastalıkları ve yetişkinlik döneminde madde bağımlılığı görülme ihtimali belirgin şekilde öne çıkıyor.
alt="kardesler-arasindaki-hastaliklar.jpg" src="/uploads/haberler/fileman/kardesler-arasindaki-hastaliklar.jpg" style="width: 570px; height: 380px;" />
BAĞIŞIKLIK ERKENDEN GÜÇLENİYOR
Bilim insanları, bu kapsamlı risk haritasını çıkarırken dış etkenleri en aza indirmek için titiz bir yöntem izledi: Aynı evi paylaşan kardeşler ile farklı ailelerdeki ilk ve ikinci çocukları çapraz karşılaştırmaya tabi tuttu. Böylece ailenin gelir seviyesi ya da evde evcil hayvan bulunması gibi faktörlerin sonuçları saptırması engellendi.İncelemeye alınan 569 klinik rahatsızlığın 150’sinde, doğum sırasının doğrudan belirleyici bir faktör olduğu kesinleşti. Araştırmacılar, bunun sadece bilindik birkaç hastalıkla sınırlı kalmadığını, tıp dünyasının hemen her branşına uzanan köklü bir biyolojik ve sosyal gerçeklik olduğunu vurguluyor.
Bu tabloda kardeşler arasındaki yaş farkı dahi kritik bir etkendir. Örneğin, yaş makası açıldıkça ilk çocukta otizm riski yükselirken, alerjik hastalıklardaki risk farkı azalıyor. Uzmanlara göre bu veriler; "ikinci çocuk büyük kardeşinden mikrop kapıp bağışıklığını erken güçlendirir" şeklindeki yüzeysel varsayımları tamamen çürütüyor. Doğum sırasının sağlık üzerindeki bu devasa etkisi; anne-babanın yaş faktörü, fizyolojik süreçler, bağışıklık sistemi ve sosyal dinamiklerin karmaşık bir sentezi olarak yorumlanıyor. Gizemin bütünüyle aydınlatılması için ise bu araştırmayı temel alacak yeni bilimsel çalışmalara işaret ediliyor.
Yorum Yap
