Türkiye’de ve dünyada gıda israfı giderek büyüyen bir sorun haline geliyor. Uzmanlar, üretimden sofraya uzanan süreçte gıdanın yaklaşık yüzde 40’ının kaybedildiğini belirtiyor.
Bu durum yalnızca çevresel bir problem değil; aynı zamanda gıda fiyatlarını etkileyen ve gıda güvenliğini tehdit eden önemli bir ekonomik sorun olarak değerlendiriliyor.
İSRAF ZİNCİRİN HER HALKASINDA
Temel İhtiyaç Derneği tarafından düzenlenen Gıda Bankacılığı Zirvesi’nde paylaşılan veriler, sorunun boyutunu ortaya koydu.
Murat Sungur’a göre gıda kayıpları yalnızca tüketim aşamasında yaşanmıyor. Üretim, hasat, depolama ve lojistik süreçlerinde oluşan kayıplar da zincirleme şekilde büyüyerek israfı artırıyor.
Bu nedenle küresel ölçekte üretilen gıdanın yaklaşık yüzde 40’ının tüketilemeden kaybolduğu ifade ediliyor.
TÜRKİYE’DE GIDA BANKACILIĞI YAYGINLAŞIYOR
Gıda israfıyla mücadelede öne çıkan yöntemlerden biri de gıda bankacılığı modeli. TİDER verilerine göre Türkiye’de 45 şehirde 80 gıda bankası faaliyet gösteriyor.
Bu sistem sayesinde 1 milyondan fazla ihtiyaç sahibine ulaşıldığı belirtilirken, gıda bankalarına yapılan ayni bağışların
toplamının 47 milyon TL’yi aştığı açıklandı.
Ayrıca yapılan çalışmalar sayesinde 13 bin tonun üzerinde karbon salımı da engellenmiş oldu.
PERAKENDE SEKTÖRÜ DE SÜRECE KATILIYOR
Gıda israfının azaltılmasında perakende zincirlerinin rolü de giderek artıyor. Bu alanda dikkat çeken örneklerden biri Migros oldu.
Şirket, 2030 yılı için belirlediği gıda atığını yüzde 50 azaltma hedefini planlanandan 5 yıl önce tamamladığını açıkladı.
180 MİLYON ÖĞÜNLÜK GIDA KURTARILDI
Migros Genel Müdürü Mustafa Bartın, yürütülen çalışmalar sayesinde bugüne kadar yaklaşık 180 milyon öğünlük gıdanın israf olmaktan kurtarıldığını söyledi.
Bu süreçte son kullanma tarihi yaklaşan ürünlerin indirimli satışı, gıda bağışları, dijital stok yönetimi ve geri dönüşüm uygulamaları gibi yöntemlerin kullanıldığı belirtildi.
İSRAF FİYATLARI DA ETKİLİYOR
Uzmanlara göre gıda israfı yalnızca çevresel bir mesele değil. Üretimden tüketime kadar yaşanan kayıplar arzı daraltarak fiyatların yükselmesine neden olabiliyor.
Bu nedenle son dönemde artan gıda enflasyonunda israfın da önemli payı olduğu değerlendiriliyor.
