Rakamlar Hollanda’yı katladı: En çok çöpe atılan ürün yine değişmedi

Gıda israfı dünya genelinde hem çevresel hem de ekonomik açıdan en büyük sorunlardan biri olmaya devam ediyor.
 
Hollanda’da yapılan son araştırma, ülkede kişi başına düşen gıda israfının son yıllarda düzenli şekilde azaldığını ortaya koydu. Ancak Avrupa ülkeleriyle yapılan karşılaştırmalar, Türkiye’deki gıda israfının çok daha yüksek seviyelerde olduğunu gösteriyor.
 
HOLLANDA'DA İSRAF AZALIYOR
 
Hollanda Beslenme Merkezi tarafından yayımlanan araştırmaya göre ülkede kişi başına düşen evsel gıda israfı 2019 yılında 30 kilogram seviyesindeydi.
 
Bu rakam 2022’de 28 kilograma, 2025 yılında ise 25 kilograma kadar geriledi.
 
Uzmanlar düşüşü olumlu bulsa da Birleşmiş Milletler’in 2030 hedeflerine ulaşmak için mevcut hızın yeterli olmayabileceğini belirtiyor.
 
TÜRKİYE'DE RAKAM 4 KATINA YAKLAŞIYOR
 
Avrupa ülkeleriyle yapılan karşılaştırmalara göre Hollanda’da kişi başına yıllık gıda israfı 25 kilogram seviyesindeyken, Türkiye’de bu miktarın 90 ila 100 kilogram arasında olduğu tahmin ediliyor.
 
Bu tablo, Türkiye’de kişi başına düşen gıda israfının Hollanda’nın yaklaşık 4 katına ulaştığını ortaya koyuyor.
 
EN ÇOK ÇÖPE GİDEN ÜRÜN EKMEK
 
Araştırmalarda hem Hollanda’da hem de Türkiye’de en çok israf edilen ürünlerin başında ekmek geliyor.
 
Hollanda’da ekmek, sebze, meyve ve patates toplam gıda israfının önemli bölümünü oluştururken, Türkiye’de de ekmek israfı yıllardır en büyük sorun alanlarından biri olarak gösteriliyor.
 
TÜRKİYE'DE

MİLYONLARCA TON GIDA ÇÖPE GİDİYOR
 
Çeşitli ulusal ve uluslararası raporlara göre Türkiye’de yılda yaklaşık 18 ila 19 milyon ton gıdanın israf edildiği tahmin ediliyor.
 
Uzmanlara göre en fazla kayıp yaşanan ürünler arasında ekmek, sebze, meyve ve hazır gıdalar yer alıyor.
 
Geçmiş yıllarda yapılan resmi açıklamalarda Türkiye’de günlük yaklaşık 12 milyon ekmeğin çöpe gittiği belirtilmişti.
 
HOLLANDA NASIL AZALTTI?
 
Hollanda’nın gıda israfını azaltmasında uzun yıllardır yürütülen bilinçlendirme kampanyalarının etkili olduğu belirtiliyor.
 
Ülkede gıda saklama eğitimleri, son kullanma tarihi farkındalığı, süpermarketlerde indirimli kurtarma paketleri, ihtiyaç fazlası ürünlerin bağışlanması ve akıllı alışveriş uygulamaları yaygın şekilde kullanılıyor.
 
GIDA İSRAFI CEBE DE ZARAR VERİYOR
 
Hollanda’da kişi başına yılda 25 kilogram gıdanın çöpe gitmesi, yaklaşık 50 somun ekmek, 125 öğün yemek veya 100 avroluk market harcaması anlamına geliyor.
 
Türkiye’deki tahmini 100 kilogramlık kişi başı israf dikkate alındığında, hem ekonomik kaybın hem de çevresel yükün çok daha yüksek olduğu görülüyor.
 
UZMANLARDAN TASARRUF ÖNERİLERİ
 
Uzmanlar gıda israfını azaltmak için alışverişe listeyle çıkılması, açken alışveriş yapılmaması, fazla ürünlerin dondurulması ve artan yemeklerin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini belirtiyor.
 
Ayrıca “tavsiye edilen tüketim tarihi” ile “son kullanma tarihi” arasındaki farkın doğru bilinmesi gerektiği vurgulanıyor.