Et ürünlerinden peynire, işlenmiş balıktan cips ve soslara kadar farklı gıdalara isli tat vermek amacıyla kullanılan tütsü aroma vericileri için Türkiye’de geçiş takvimi belirlendi.
Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği aracılığıyla odalara iletilen ve Tarım ve Orman Bakanlığı’nın yazısına atıfta bulunan duyuruya göre, Avrupa Birliği’ndeki uygulamalar Türkiye’de bu ürünlerin ithalat işlemleri ve resmî kontrollerinde referans alınıyor.
8 TÜTSÜ AROMASI İÇİN ENDİŞE DIŞLANAMADI
Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi (EFSA), izinlerinin yenilenmesi için değerlendirilen sekiz tütsü aroma vericisini yeniden inceledi.
EFSA, mevcut bilimsel veriler doğrultusunda sekiz ürünün hiçbirinde genotoksisiteye ilişkin endişelerin tamamen dışlanamadığını bildirdi. Genotoksisite, bir maddenin hücrelerin genetik materyaline zarar verme potansiyelini ifade ediyor.
10 ÜRÜN LİSTEDEN ÇIKARILDI
Avrupa Birliği’nde daha önce SF-001 ile SF-010 kodları arasında toplam 10 birincil tütsü aroma vericisi izinli listede bulunuyordu.
Bunlardan sekizi için izin yenileme başvurusu yapılmış ve EFSA tarafından değerlendirilmişti. SF-007 ve SF-010 için ise yenileme başvurusu yapılmamıştı. Avrupa Komisyonu’nun 2024/2067 sayılı düzenlemesiyle SF-001’den SF-010’a kadar olan kayıtlar izinli ürünler listesinden çıkarıldı.
CİPS VE SOS GİBİ ÜRÜNLERDE İLK TARİH 1 EKİM
Türkiye’de belirlenen geçiş takviminde gıda gruplarına göre farklı tarihler uygulanacak.
Et, peynir, işlenmiş balık ve su ürünleri ile balık yumurtası dışındaki gıda kategorilerinde tütsü aroma vericileri ve bunları içeren aroma preparatlarının ithalatı ve piyasaya arzı 1 Ekim 2026’ya kadar devam edebilecek.
Bu ürünlerin işletmeler arası satışı için son tarih 1 Aralık 2026 olarak
belirlendi.
1 OCAK 2027’DEN SONRA ÜRETİLEMEYECEK
Diğer gıda kategorilerinde söz konusu tütsü aroma vericilerini içeren gıdaların üretimi, ithalatı ve piyasaya arzı için son tarih ise 1 Ocak 2027 olacak.
Bu kapsam cips, sos ve benzeri diğer gıda kategorilerini de içine alıyor. Belirlenen tarihten sonra ilgili tütsü aroma vericilerini içeren ürünlerin üretimi, ithalatı ve piyasaya arzı yapılamayacak.
ET VE PEYNİRDE SÜRE 2028’E KADAR
Et ve et ürünleri, peynir ve peynir ürünleri, işlenmiş balık ve işlenmiş su ürünleri ile balık yumurtası için daha uzun bir geçiş dönemi belirlendi.
Bu gruplarda tütsü aroma vericilerinin ve bunları içeren aroma preparatlarının ithalatı, piyasaya arzı ve işletmeler arası satışı 1 Haziran 2028’e kadar devam edebilecek.
Söz konusu aroma vericilerini içeren gıdaların üretimi, ithalatı ve piyasaya arzı için belirlenen son tarih ise 1 Ağustos 2028.
RAF ÖMRÜ BİTENE KADAR SATILABİLECEK
Geçiş takvimindeki tarihlerden önce piyasaya yasal olarak sunulmuş ürünler için de ayrı bir düzenleme bulunuyor.
Bu ürünler, belirtilen son tarihler geçtikten sonra da raf ömürleri sona erene kadar piyasada bulunabilecek. Bu nedenle geçiş süreci tamamlandıktan sonra dahi daha önce piyasaya sunulmuş bazı ürünlerin raflarda görülmesi mümkün olacak.
ETİKETTE BU İFADEYE DİKKAT
Tütsü aroma vericileri, geleneksel tütsüleme işleminden farklı olarak gıdaya tütsülenmiş veya isli tat kazandırmak amacıyla kullanılan aroma ürünleri olarak tanımlanıyor.
Bu nedenle “isli”, “füme” veya “barbekü” ifadelerinin bulunduğu ürünlerde içindekiler listesindeki “tütsü aroma vericisi” ifadesi, ürünün bu tür aroma içerip içermediğinin anlaşılması açısından önem taşıyor.
