Rusya Tüketiciler Birliği Başkanı Aleksey Koytov, ülkede en sık hile yapılan gıda gruplarının süt ürünleri, bal ve et olduğunu açıkladı. Koytov, süt ürünlerinde hayvansal yağların yerine bitkisel yağ, balda glikoz-fruktoz şurubu, et ürünlerinde ise daha düşük maliyetli içeriklerin kullanılabildiğini belirtti. Türkiye’de Tarım ve Orman Bakanlığının kamuoyuna açıkladığı taklit ve tağşiş listelerinde de süt ve süt ürünleri, et ürünleri ve arıcılık ürünleriyle ilgili çeşitli uygunsuzluklar bulunuyor. Bakanlık, laboratuvar analizleri sonucunda taklit veya tağşiş yapıldığı kesinleşen ürünleri firma, marka, ürün ve uygunsuzluk bilgileriyle yayımlıyor.
RUSYA’DA İLK SIRADA SÜT ÜRÜNLERİ VAR
Koytov’un verdiği bilgiye göre Rusya’da gıda hilelerinin en sık görüldüğü kategorilerin başında süt ve süt ürünleri geliyor.
Bu ürünlerde süt yağı veya diğer hayvansal yağların yerine daha ucuz bitkisel yağların, özellikle palm yağının kullanılabildiği belirtildi.
TÜRKİYE’DE DE BİTKİSEL YAĞ TESPİT EDİLİYOR
Tarım ve Orman Bakanlığının Türkiye’de açıkladığı taklit ve tağşiş kayıtlarında da süt ürünlerinde benzer uygunsuzluklar bulunuyor.
2026 yılında açıklanan kayıtlarda tereyağı, peynir ve diğer süt ürünlerinde bitkisel yağ tespiti ile ürünün temel özelliğini etkileyen yağ oranı düşüklüğü gibi sonuçlar kamuoyuyla paylaşıldı. Bakanlığın sisteminde, ürünün içine aynı değeri taşımayan başka bir maddenin katılması ve ürünün temel bileşenlerinin mevzuata aykırı biçimde azaltılması ayrı kategorilerde yayımlanıyor.
BALDA GLİKOZ-FRUKTOZ ŞURUBU
Rusya’da hilenin sık görüldüğü ikinci ürün grubu olarak bal gösterildi.
Koytov, doğal balın yerine glikoz-fruktoz şurubu kullanılabildiğini, bazı durumlarda ürünün büyük bölümünün bu tür şuruplardan oluşmasına rağmen tüketiciye bal olarak sunulabildiğini söyledi.
Türkiye’de de bal ve diğer arıcılık ürünleri Tarım ve Orman Bakanlığının taklit ve tağşiş denetimlerinin kapsamındaki ürün grupları arasında bulunuyor. Laboratuvar sonucuyla uygunsuzluğu kesinleşen ürünler Güvenilir Gıda sistemi üzerinden kamuoyuna açıklanıyor.
ET ÜRÜNLERİNDE FARKLI İÇERİKLER
Koytov’un açıkladığı üçüncü ürün grubu ise et oldu. Rusya’da daha yüksek maliyetli etin yerine sakatat gibi daha ucuz hammaddelerin kullanılabildiği belirtildi.
Türkiye’deki 2026 tarihli Bakanlık
kayıtlarında da kırmızı et ve et ürünlerinde etikette belirtilmeyen hayvan türlerinin tespit edildiği örnekler bulunuyor. Temmuz sonunda güncellenen kayıtlarda bazı kırmızı et ürünlerinde tek tırnaklı hayvan eti, bazı ürünlerde ise kanatlı eti tespit edildiği açıklandı.
ETİKETLE TÜKETİCİNİN YANILTILMASI DA GÜNDEMDE
Koytov, gıda hilesinin yalnızca ürünün içeriğinin değiştirilmesiyle sınırlı olmadığını belirtti. Ürünün ambalajındaki ifade ile gerçek içeriğin farklı olması veya tüketicide üründe bulunmayan bir bileşen varmış izlenimi oluşturulması da gündeme getirildi.
Türkiye’de de gıda etiketlerinde tüketiciyi yanıltabilecek görsel ve ifadelere ilişkin düzenlemeler bulunuyor. Tarım ve Orman Bakanlığı, gıda bileşeni yerine aroma verici kullanılan ürünlerde gerçek gıda görselinin kullanılmasını yasaklayan yeni kurallar getirdi. Bu ürünlerde “aromalı” ifadesinin tüketicinin görebileceği şekilde belirtilmesi gerekiyor.
ÇİLEK YOKSA GERÇEK ÇİLEK GÖRSELİ KULLANILAMAYACAK
Yeni etiketleme düzenlemelerine göre ürünün tadı gerçek meyveden değil aroma vericiden sağlanıyorsa ambalaj üzerinde o meyvenin gerçek görseline yer verilemiyor.
Örneğin tat profili muz aromasıyla sağlanan bir gofret “muzlu gofret” olarak adlandırılamıyor; ürünün “muz aromalı gofret” şeklinde belirtilmesi gerekiyor. İşletmelere yeni hükümlere uyum için 31 Aralık 2026’ya kadar süre tanındı.
TAKLİT VE TAĞŞİŞ YAPANLAR İFŞA EDİLİYOR
Türkiye’de Tarım ve Orman Bakanlığı, yaptığı kontroller sonucunda laboratuvar analizleriyle taklit veya tağşiş yapıldığı kesinleşen ürünleri kamuoyuna açıklıyor.
Listelerde firmanın adı, marka, ürün adı, uygunsuzluğun türü, parti veya seri numarası ile üretim yerine ilişkin bilgiler yer alıyor. Güncel kayıtlar Güvenilir Gıda platformu ve e-Devlet üzerinden erişime açılıyor.
SÜT, ET VE BAL İKİ ÜLKEDE DE DENETİM KONUSU
Rusya’da yapılan açıklamada süt ürünleri, bal ve et en sık hile yapıldığı belirtilen üç gıda grubu olarak sıralandı. Türkiye’deki resmî taklit ve tağşiş listelerinde de süt ve süt ürünleri, arıcılık ürünleri ile et ürünlerine ilişkin farklı uygunsuzluk kayıtları bulunuyor.
Türkiye’de tespit edilen uygunsuzluklar arasında bitkisel yağ ilavesi, ürünün yağ oranının mevzuata uygun olmaması ve etikette belirtilmeyen hayvan türlerinin bulunması gibi uygulamalar yer alıyor.
