Fındıkta hasat devam ederken üreticinin eline geçen fiyat ile tüketicinin rafta karşılaştığı rakam arasındaki büyük fark tartışma konusu oldu. Kabuklu fındık serbest piyasada bazı bölgelerde kilogram başına 165-200 liradan işlem görürken kavrulmuş iç fındığın satış fiyatı 1.200-1.600 liraya kadar çıkıyor.
Ancak kabuklu fındık ile kavrulmuş iç fındığın fiyatını doğrudan karşılaştırmak doğru sonucu vermiyor. Randıman hesabı yapıldığında dahi raftaki satış fiyatının üreticiye ödenen kabuklu hammadde bedelinin yaklaşık 3,5 ila 4,8 katına ulaşabildiği görülüyor.
SERBEST PİYASA TMO’NUN ALTINDA
Toprak Mahsulleri Ofisi, 2026 ürünü Giresun kalite fındık için kilogram başına 255 lira, Levant kalite için ise 250 lira alım fiyatı açıkladı.
Buna karşılık serbest piyasada fiyatların daha düşük seviyelerde kaldığı belirtildi. Sakarya’da kabuklu fındığın kilogram fiyatı 165-175 liraya kadar gerilerken FİSKOBİRLİK’in ortak üreticiden 195, ortak olmayan üreticiden 185 liraya alım yaptığı bildirildi.
Ordu’da serbest piyasa fiyatlarının kilogram başına 180-200 lira, Giresun’da ise yaklaşık 210 lira seviyesinde olduğu aktarıldı.
RAFTAKİ FİYAT 1.600 TL’YE ÇIKIYOR
Tüketici tarafında ise fiyatlar çok daha yüksek seviyelere ulaşıyor. FİSKOBİRLİK’in 500 gramlık yeni mahsul kavrulmuş fındığı 610 liradan satılırken kilogram karşılığı 1.220 liraya geliyor.
FİSKOBİRLİK’in vakumlu kavrulmuş fındığının çevrim içi pazardaki kilogram fiyatı 1.200 lira seviyesinde bulunuyor. Farklı bir markanın kavrulmuş Giresun fındığının 500 gramı ise çevrim içi satışta 800 liraya, kilogram karşılığı 1.600 liraya kadar çıkıyor.
Fiyatların 8-9 Eylül 2026 tarihli haberler ve çevrim içi satış sayfalarından derlendiği, kampanya, şehir, kalite ve randımana göre değişiklik gösterebileceği belirtiliyor.
1 KİLO İÇ FINDIK İÇİN 2 KİLO KABUKLU GEREKİYOR
Kabuklu fındıkla kavrulmuş iç fındığın fiyatını karşılaştırırken randıman hesabı önem taşıyor. “50 randıman” fındıkta 100 kilogram kabuklu üründen yaklaşık 50 kilogram iç fındık elde ediliyor.
Bu hesaba göre bir kilogram iç fındığın elde edilmesi
için yaklaşık iki kilogram kabuklu fındık gerekiyor.
Kabuklu fındığın kilogramı 165 liradan alındığında bir kilogram iç fındığın yalnızca hammadde bedeli yaklaşık 330 liraya, 175 lirada 350 liraya, 195 lirada 390 liraya çıkıyor. TMO’nun 250 liralık fiyatında hammadde bedeli 500 lira, 255 liralık fiyatında ise 510 lira oluyor.
FARK 4,8 KATA KADAR ÇIKIYOR
Serbest piyasadaki 165-175 liralık kabuklu fındık fiyatı esas alındığında, rafta 1.220-1.600 liradan satılan bir kilogram kavrulmuş fındığın fiyatı yalnızca kabuklu hammadde bedelinin yaklaşık 3,5 ila 4,8 katına ulaşıyor.
TMO’nun açıkladığı 250-255 liralık alım fiyatları üzerinden hesap yapıldığında dahi raf fiyatının hammadde bedeline oranı yaklaşık 2,4 ila 3,2 kat arasında değişiyor.
FARKIN TAMAMI KÂR DEĞİL
Üreticiyle raf arasındaki fiyat farkının tamamı işletme kârından oluşmuyor. Kırma ve ayıklama kayıpları, düşük randıman, kavurma, işçilik, paketleme, nakliye, depolama, vergi, perakende giderleri ve fire de nihai satış fiyatına ekleniyor.
Üreticiler ise bu maliyetlerin tarladaki fiyat ile raftaki rakam arasındaki farkı ne ölçüde açıkladığının şeffaf biçimde ortaya konulmasını talep ediyor.
“170 LİRAYA ALINAN FINDIK 1.300 LİRAYA SATILIYOR”
Altınordu Ziraat Odası Başkanı Atakan Akça, serbest piyasada 170 liraya alınan kabuklu fındığın kavrulmuş halde 1.200-1.300 liraya satılmasına tepki gösterdi.
Akça, aradaki farkı “fahiş fiyatın daniskası” sözleriyle eleştirirken kırtasiye gibi sektörlerde fahiş fiyat denetimi yapıldığını ancak fındık piyasasındaki fiyat makasının incelenmediğini savundu.
Akça, “Fahiş fiyat uygulayan her işletme denetlensin” çağrısında bulundu.
ÜRETİCİLERDEN FİSKOBİRLİK’E TEPKİ
Sakaryalı üreticiler de FİSKOBİRLİK’in 500 gramlık 2026 mahsulü kavrulmuş fındığı ilk olarak 850 liradan satışa çıkarmasına tepki gösterdi. Tepkilerin ardından fiyatın 610 liraya indirildiği bildirildi.
Üreticiler, “Mahsulümüzü ucuza alıyor, paketlisini pahalıya satıyorlar. Bu işte kim kârlı?” sözleriyle fiyat farkına tepki gösterdi.
