Brezilya’da São Paulo Araştırma Vakfı destekli gerçekleştirilen bilimsel çalışma, su kaynaklarındaki antibiyotik kirliliğine ilişkin dikkat çekici bulgular ortaya koydu. Araştırmada, nehir suları, tortular ve balık örnekleri incelenerek çok sayıda antibiyotik kalıntısı tespit edildi.
Bilim insanları; tetrasiklinler, florokinolonlar, sülfonamidler ve fenol grubu antibiyotiklerin çevrede biriktiğini belirledi.
BALIKLARDA YASAKLI ANTİBİYOTİK BULUNDU
Araştırmanın en dikkat çeken sonucu ise tüketilen bazı balıklarda yasaklı antibiyotik kalıntılarının görülmesi oldu. Bilim insanları, toksisite riski nedeniyle hayvancılıkta kullanımı yasaklanan Kloramfenikol maddesine balık dokularında rastlandığını açıkladı.
Araştırmaya göre söz konusu maddenin balıkta uzun süre kalabildiği ve biyobirikim gösterebildiği ifade edildi.
KURAKLIK KİRLİLİĞİ ARTIRABİLİYOR
Araştırmacılar, su seviyesinin düştüğü kurak dönemlerde antibiyotik yoğunluğunun daha da yükseldiğini belirtiyor. Nehir diplerinde oluşan tortuların ise bu maddeler için adeta bir depo görevi gördüğü ifade ediliyor.
Uzmanlara göre çevresel kirleticiler yalnızca su yüzeyinde değil, ekosistemin farklı katmanlarında da birikebiliyor.
TÜRKİYE İÇİN DE ÖNEMLİ BİR BAŞLIK MI?
Türkiye’de
kültür balıkçılığı ve su ürünleri üretiminin büyümesi, konuyu çevresel açıdan daha önemli hale getiriyor. Özellikle yoğun tarımsal faaliyet, atık su baskısı ve hayvancılık bölgelerinde çevresel izleme çalışmalarının önemine dikkat çekiliyor.
Uzmanlar, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından kalıntı denetimleri yapılsa da çevresel antibiyotik yüküne yönelik araştırmaların artırılmasının faydalı olabileceğini değerlendiriyor.
ASIL RİSK ANTİBİYOTİK DİRENCİ
Bilim insanlarına göre çevrede biriken antibiyotiklerin en önemli etkilerinden biri antibiyotik direnci riski. Düşük seviyelerde bile çevrede bulunan antibiyotiklerin zamanla dirençli bakteri gelişimini destekleyebileceği belirtiliyor.
Bu durumun gelecekte bazı antibiyotiklerin etkinliğini azaltabileceği yönünde uyarılar yapılıyor. Dünya Sağlık Örgütü de antibiyotik direncini küresel sağlık açısından önemli tehditler arasında gösteriyor.
DOĞAL ARITMA YÖNTEMLERİ GÜNDEMDE
Araştırmada dikkat çeken bir diğer başlık ise doğal arıtma yöntemleri oldu. Bilim insanları, su yüzeyinde yaşayan bazı bitkilerin antibiyotik kalıntılarının temizlenmesinde potansiyel rol oynayabileceğini belirtiyor.
Ancak uzmanlar, bu tür biyolojik yöntemlerin kontrollü uygulanması gerektiğini ve yanlış bertarafın yeni çevre sorunlarına yol açabileceğini vurguluyor.
