Çalışma hayatında birçok meslekte yeterliliğin belgelendirilmesi giderek daha önemli hale geliyor. Özellikle tehlikeli ve çok tehlikeli işler arasında yer alan ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının yayımladığı tebliğler kapsamına alınan bazı mesleklerde MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi çalışma şartlarından biri olarak uygulanıyor. İşte Mesleki yeterlilik belgesi alma yolları...
MESLEKİ YETERLİLİK BELGESİ NASIL ALINIR?
MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi almak için temel olarak şu süreç izleniyor:Belge alınacak meslek ve yeterlilik seviyesi belirleniyor. Mesleğe ait MYK tarafından yayımlanmış bir ulusal yeterlilik bulunup bulunmadığı kontrol ediliyor. Bu yeterlilikte sınav yapmaya yetkili bir belgelendirme kuruluşu seçiliyor. Kuruluşa sınav ve belgelendirme başvurusu yapılıyor. Teorik ve performansa dayalı sınavlara giriliyor. Ulusal yeterlilikte belirtilen başarı şartları sağlanıyor. Başarılı aday adına MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi düzenleniyor. MYK'nın açıklamasına göre sınav ve belgelendirme sürecinin tamamı yetkilendirilmiş kuruluş tarafından yürütülüyor. Başarılı adaylara ayrıca taşınabilir MYK Mesleki Yeterlilik Kimlik Kartı da düzenleniyor.
MYK BELGESİ NEREDEN ALINIR?
Mesleki Yeterlilik Belgesi herhangi bir kurs merkezinden veya eğitim kurumundan doğrudan alınamıyor. Belgenin geçerli olabilmesi için sınavı yapan kuruluşun, ilgili ulusal yeterlilikte Mesleki Yeterlilik Kurumu tarafından yetkilendirilmiş olması gerekiyor. MYK'nın “Belge Nereden Alınır?” sistemi üzerinden meslek seçilerek hangi kuruluşların sınav yapmaya yetkili olduğu ve hangi şehirlerde sınav düzenleyebileceği görülebiliyor. Yetkilendirilmiş kuruluşlar yalnızca merkezlerinin bulunduğu şehirde sınav yapmak zorunda değil. MYK'ya göre aday sayısı ve gerekli altyapının sağlanması halinde Türkiye'nin farklı illerinde sınav düzenleyebiliyorlar.E-DEVLET'TEN MESLEKİ YETERLİLİK BELGESİ ALINIR MI?
E-Devlet üzerinden doğrudan sınava girip MYK belgesi alınmıyor. Ancak e-Devlet'te Mesleki Yeterlilik Kurumuna ait birçok önemli hizmet bulunuyor. Vatandaşlar e-Devlet üzerinden;MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi sorgulama,
belge doğrulama,
sınav geçmişi sorgulama,
aday bilgisi sorgulama,
belge durumu ve teşvik sorgulama,
belge vermeye yetkili kuruluşlar ve ücret tarifelerini görüntüleme işlemlerini yapabiliyor. Belge almaya hak kazanan kişinin belgesi de daha sonra
e-Devlet üzerinden sorgulanabiliyor.
MESLEKİ YETERLİLİK BELGESİ İÇİN KURSA GİTMEK ŞART MI?
MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi alabilmek için genel olarak önceden kursa gitme zorunluluğu bulunmuyor. MYK'nın açıklamasına göre yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşları adaylara eğitim vermeden, doğrudan sınav ve ölçme-değerlendirme işlemlerini gerçekleştiriyor. Belgelendirme kuruluşunun görevi adaya mesleği öğretmek değil, kişinin mevcut bilgi ve becerisini bağımsız olarak ölçmek. Aday isterse sınavdan önce başka bir kurumdan eğitim alabilir ancak sınavı gerçekleştiren yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşunun sınav öncesinde eğitim verme sistemi bulunmuyor.
SINAVA GİRMEK İÇİN DİPLOMA VEYA DENEYİM ŞART MI?
Bu şart meslekten mesleğe değişebiliyor. MYK'nın güncel açıklamasına göre sınav ve belgelendirmesi gerçekleştirilen ulusal yeterliliklerin yaklaşık yüzde 95'inde sınava katılmak için herhangi bir ön koşul bulunmuyor. Ancak bazı mesleklerde deneyim, eğitim, başka bir belge veya farklı bir ön koşul bulunabiliyor. Bu nedenle adayın belge almak istediği ulusal yeterlilikte yer alan “Yeterlilik Sınavlarına Giriş Şartları” bölümünü kontrol etmesi gerekiyor.
MESLEKİ YETERLİLİK SINAVI NASIL YAPILIR?
MYK sınavlarının içeriği her mesleğe göre hazırlanmış ulusal yeterlilikte belirleniyor. Genel olarak iki temel değerlendirme bulunuyor:Teorik sınav: Adayın mesleki bilgisini ölçüyor.
Performans sınavı: Adayın işi uygulamalı olarak yapıp yapamadığını ölçüyor.
Örneğin bir meslekte yalnızca işi nasıl yapacağını bilmek yeterli olmayabiliyor. Adayın ekipmanı doğru kullanması, iş sağlığı ve güvenliği kurallarına uyması ve işi belirlenen standartlarda uygulamalı olarak tamamlaması istenebiliyor. Başarı puanı ve sınav yöntemi ise her ulusal yeterlilikte ayrı ayrı belirleniyor.
MESLEKİ YETERLİLİK BELGESİ NASIL YENİLENİR?
Belge geçerlilik süresi dolmadan yenileme yapılması gerekiyor. MYK'ya göre belge yenileme, ilgili yeterliliğe bağlı olarak; yeniden sınava girme vey çalışma kanıtlarının değerlendirilmesi gibi yöntemlerle gerçekleştirilebiliyor. Sınavla yenilemede başvuru dönemi belgenin sona ermesinden bir yıl önce, çalışma kanıtlarının değerlendirilmesi yoluyla yenilemede ise altı ay önce başlayabiliyor. Belge sahibi yenileme işlemi yapmazsa geçerlilik süresinin sona ermesiyle mevcut belgenin geçerliliği de bitiyor.
