Ortadoğu’daki savaşın küresel ticaret hatlarını etkilemesi, Türkiye’de petrokimya hammaddelerinde ciddi bir tedarik sıkışıklığına yol açtı. Özellikle plastik üretiminin temel girdilerinden biri olan polietilen başta olmak üzere polimer hammaddelerinde arz daralması yaşanıyor. Sektör temsilcileri, krizin plastikten otomotive kadar birçok üretim alanını etkileyebileceği uyarısında bulunuyor.
PETROKİMYA HAMMADDELERİNDE DARBOĞAZ
Pandemi döneminde otomotiv sektörünü kilitleyen çip krizine benzer bir sıkıntı bu kez plastik ve petrokimya hammaddelerinde yaşanıyor. Ortadoğu’daki savaşın etkisiyle özellikle polietilen ve polipropilen gibi temel plastik hammaddelerinde ciddi bir tedarik sıkışıklığı ortaya çıktı.
FİYATLAR HIZLA YÜKSELİYOR
Sektör temsilcileri, mart ayından bu yana bazı polimer hammaddelerinde fiyat artışlarının yüzde 20’den yüzde 40’a kadar yükseldiğini belirtiyor. Bazı tedarikçilerin aynı hafta içinde birden fazla fiyat güncellemesi yaptığı, bazılarının ise tekliflerini tamamen geri çektiği ifade ediliyor.
SEVKİYATLAR ASKIYA ALINDI
Basra Körfezi’ndeki bazı büyük petrokimya üreticileri, lojistik ve sigorta sorunları nedeniyle sevkiyatları durdurdu. Körfez
bölgesindeki üreticilerin “mücbir sebep” ilan ederek teslimatları askıya alması, küresel piyasada arz sıkıntısını daha da derinleştirdi.
LOJİSTİK MALİYETLERİ ARTIYOR
Körfez’deki bazı limanlardan yapılan sevkiyatların farklı limanlara yönlendirilmesi teslim sürelerini uzatırken maliyetleri de artırıyor. Uzmanlara göre liman değişiklikleri ve kara taşımacılığı nedeniyle ton başına 50 ila 100 dolar arasında ek maliyet oluşuyor.
PEK ÇOK SEKTÖRÜ ETKİLEYEBİLİR
Türk Plastik Sanayicileri Araştırma Geliştirme ve Eğitim Vakfı (PAGEV) Başkanı Yavuz Eroğlu, plastik hammaddelerinin birçok sektör için temel girdi olduğunu belirterek krizin geniş bir üretim zincirini etkileyebileceğini söyledi. Plastik ürünlerin yalnızca ambalajda değil tekstil, otomotiv, elektronik ve beyaz eşya gibi pek çok alanda kullanıldığını vurguladı.
TEDARİK EN AZ 90 GÜN SÜREBİLİR
İstanbul Sanayi Odası Meclis Üyesi Gökhan Can ise Türkiye’nin hammadde açısından büyük ölçüde ithalata bağımlı olduğunu hatırlattı. Can, savaş bugün sona erse bile yeni sevkiyatların Türkiye’ye ulaşmasının en az 90 gün sürebileceğini belirterek üretim planlarının bu risk göz önünde bulundurularak yapılması gerektiğini söyledi.
