Günlük yaşamın akışı içinde sıkça karşılaşılan iki durum olan sigara tüketimi ve geğirme eylemi, namaz vakitleri yaklaştığında ibadet sahiplerinin zihninde "Abdestim geçerli mi?" Sigara abdesti bozar mı? Deodorant abdesti bozar mı? şüphesini doğurur. İslam fıkhı ve Diyanet İşleri Başkanlığı'nın içtihatları doğrultusunda, bu iki konunun abdeste olan etkisi net fıkhi kurallara bağlanmıştır. İşte ayrıntılar...
GEĞİRMEK ABDESTİ BOZAR MI?
İslam hukukuna göre abdesti bozan durumların temel felsefesi; vücuttan necis bir madden çıkması veya kişinin bilincini yitirmesidir. Örneğin, uyku, bayılma durumlarda.Sadece geğirmek, yani midede biriken gazın ağız yoluyla dışarı salınması abdesti kesinlikle bozmaz. Bu eylem, abdesti geçersiz kılan "vücuttan necaset çıkması" şartını taşımamaktadır. Çıkan gaz necis bir madde olmadığı gibi, çıkış noktası da abdesti bozan mutad yollar (ön ve arka) değildir.Kritik istisnalar vardır. Geğirme esnasında mideden yukarıya sadece gaz değil, ağız dolusu yemek, safra veya su gelirse, Hanefi mezhebine göre abdest bozulur. Eğer gelen miktar ağız dolusundan azsa ve kişi bunu zorlanmadan yutmuşsa veya dışarı çıkarmışsa abdest bozulmaz. Şafiî mezhebinde ise miktarı ne olursa olsun mideden gelen kusmuk abdesti bozmaz.
SİGARA İÇMEK ABDESTİ BOZAR MI?
Tütün mamullerinin tüketilmesi, modern fıkıhta sağlık ve ekonomi ekseninde "harama yakın mekruh" veya doğrudan "haram" olarak değerlendirilse de, abdeste olan etkisi ibadetin şekil şartları üzerinden yorumlanıyor. Sigara içmek abdesti doğrudan bozmaz. Sigara dumanının içe çekilmesi ve dışarı üflenmesi sürecinde, kişinin abdestini fıbben ve fıkhen geçersiz kılacak kanama, kusma veya necis madde çıkışı gibi bir durum meydana gelmez. Dolayısıyla sigara içtikten sonra doğrudan namaz kılınması önünde şekli bir engel yoktur.Sigara abdesti bozmasa da, geride bıraktığı ağır koku
nedeniyle ibadet sağlığını doğrudan etkiler. İslam dini, sosyalleşme ve özellikle cemaatle ibadet alanlarında çevreye rahatsızlık verilmesini kesin bir dille yasaklar. Hz. Muhammed (s.a.v.), "Sarımsak veya soğan yiyen kimse mescidimize yaklaşmasın, evinde otursun" buyurmuştur.
Soğan ve sarımsak gibi helal olan gıdaların kokusu bile cemaati rahatsız etmemek adına camiye girişe engel teşkil ediyorsa; sigara gibi kalıcı ve ağır bir kokunun ibadet öncesinde temizlenmesi çok daha büyük bir gerekliliktir.
Deodorant ve Parfüm Abdesti Bozar mı?
Deodorant, parfüm, kolonya veya ten üzerine uygulanan hiçbir kozmetik ürün (krem, losyon vb.) abdesti bozmaz. Abdesti bozan durumlar bellidir. Vücuttan dışarı çıkan necis maddeler (idrar, kan, irin, gaz vb.) veya bilincin yitirilmesi gibi durumlarda abdest geçersiz kalır. Dışarıdan cilde uygulanan kokulu maddeler, vücudun iç mekanizmasından gelen bir necis madde çıkışına yol açmadığı için abdest mekanizmasına hiçbir zarar vermez. Parfüm sıktıktan sonra abdest tazelemeye gerek yoktur.
Parfüm ve Deodoranttaki Alkol Namaza Engel mi?
Kullanıcıların asıl tereddüt ettiği nokta, bu ürünlerin içeriğinde bulunan etil alkol veya denatüre alkolün, namazın şartlarından biri olan "necasetten taharet" kuralını ihlal edip etmediğidir. Diyanet'e ve modern fıkıh alimlerinin büyük çoğunluğuna göre, parfümlerde ve temizlik ürünlerinde kullanılan endüstriyel/sentetik alkol, içilmesi haram olan ve fıkhen "ağır necis" kabul edilen şarap (hamr) hükmünde değildir.
Parfüm, deodorant veya kolonya cilde ya da elbiseye sıkıldığında, içeriğindeki alkol çok kısa bir süre içinde buharlaşarak uçar. Geride sadece koku esansı kalır. Alkolün uçucu yapısı ve üretim amacından dolayı, parfüm veya deodorant sıkılan elbise ya da ten ile namaz kılmakta hiçbir sakınca yoktur. Bu maddeler namazın geçerliliğine engel teşkil etmez.







