Süpermarket sektöründeki dengeleri değiştirebilecek dikkat çekici bir seçim vaadi gündeme geldi. Yeşiller Partisi, Foodstuffs ve Woolworths’un uzun süredir devam eden ağırlığını kırmak için doğrudan kamu eliyle yeni bir market zinciri kurmayı planlıyor. “KiwiMart” adı verilen projeyle birlikte iki büyük şirketin 120 mağaza ve iki dağıtım merkezini devlete devretmesi öngörülüyor.
7 Kasım’daki seçimlerin ardından hayata geçirilmesi hedeflenen planın temelinde ise artan gıda fiyatlarına karşı yeni bir alternatif oluşturmak var. Devletin sektöre üçüncü büyük oyuncu olarak girmesini öngören modelle hem rekabetin artırılması hem de vatandaşların daha uygun fiyatlı ürünlere ulaşmasının sağlanması amaçlanıyor.
120 Mağaza Satılmak Zorunda
Yeni Zelanda’nın kamu yayıncısı RNZ’nin aktardığına göre Yeşiller Partisi Eş Başkanı Chlöe Swarbrick, önceki hükümetlerin süpermarket sektöründeki rekabeti artırmak için yabancı bir zinciri ülkeye çekme girişimlerinden sonuç alamadığını belirtti.
Swarbrick, mevcut sorunun market sayısının yetersizliği değil, sektörde iki büyük şirketin belirgin ağırlığı olduğunu savundu. Bu nedenle kamuya ait yeni bir süpermarket zincirinin kurulmasını çözüm olarak gösteren Swarbrick, bazı mağazaların el değiştirmesinin pazardaki
mevcut yapıyı kırmak açısından önemli olduğunu ifade etti.
Önerinin yürürlüğe girmesi halinde Foodstuffs ve Woolworths’a ait toplam 120 mağaza ile iki dağıtım merkezinin kamuya devredilmesi öngörülüyor. Ancak şirketlerin bu varlıkları satmaya zorlanabilmesi için önce yeni bir yasal düzenlemenin kabul edilmesi gerekecek.
Toplam Maliyeti 6 Milyar Doları Geçecek
KiwiMart projesi, Yeşiller Partisi’nin “Affordable Kai” adı altında hazırladığı geniş kapsamlı gıda politikasının yalnızca bir ayağını oluşturuyor. Dört yıllık dönemi kapsayan paketin toplam maliyetinin 6 milyar Yeni Zelanda dolarının üzerine çıkacağı hesaplanıyor.
Programda okul çağındaki çocuklara yönelik destekler de önemli yer tutuyor. Ka Ora, Ka Ako okul yemeği programının kalıcı hale getirilmesi ve kapsamının 150 bin çocuk daha genişletilmesi planlanıyor. Bu adım için yaklaşık 2,2 milyar dolarlık bütçe ayrılması öngörülüyor.
Paket kapsamında gıda bankalarına verilen desteğin de artırılması hedefleniyor. Mevcut 8 milyon dolarlık finansmanın 25 milyon dolara çıkarılması için 72 milyon dolarlık ek kaynak planlanırken, Work and Income üzerinden sağlanan gıda yardımlarındaki üst sınırın iki katına yükseltilmesi için ise 388 milyon dolarlık bütçe ayrılması öngörülüyor.
