Son yıllarda suşi tüketimine ilişkin hijyen ve kalite şikayetleri bazı ülkelerde dikkat çekici şekilde artıyor. Litvanya Devlet Gıda ve Veterinerlik Servisi’nin (SFVS) verilerine göre, 2025 yılında suşi ürünlerinin kalitesi ve üretim koşullarıyla ilgili 42 tüketici şikayeti kayda geçti. 2026 yılının ilk aylarında ise bu sayı 19’a ulaştı.
Yetkililer, suşinin çoğunlukla çiğ balık ve pişmemiş deniz ürünleri içermesi nedeniyle gıda güvenliği açısından en hassas yiyeceklerden biri olduğunu belirtiyor.
SUŞİ NEDİR?
Suşi, sirke ile tatlandırılmış pirincin genellikle çiğ balık veya deniz ürünleriyle birlikte servis edilmesiyle hazırlanan Japon kökenli bir yemektir. Kökeni yaklaşık 2 bin yıl öncesine uzanan suşi, başlangıçta balığın pirinç içinde fermente edilerek saklanması amacıyla ortaya çıktı.
Zamanla bu yöntem değişti ve günümüzde yaygın olarak tüketilen suşi türlerinde çiğ balık ve sirke ile hazırlanmış pirinç birlikte servis edilmeye başlandı.
SUŞİ NEDEN RİSKLİ BİR GIDA?
Uzmanlara göre suşi çoğu zaman çiğ balık içerdiği için mikrobiyolojik açıdan riskli gıdalar arasında yer alıyor. Bu tür ürünlerde şu patojenler bulunabiliyor:
Listeria monocytogenes
Salmonella
Parazitler (Anisakis türleri)
Bu mikroorganizmalar gıda zehirlenmesine yol açabiliyor. Özellikle bağışıklık sistemi zayıf kişilerde ciddi sağlık sorunları ortaya çıkabiliyor.
SUŞİ TÜKETİMİYLE GÖRÜLEBİLEN HASTALIKLAR
Çiğ balıkla hazırlanan suşinin yol açabileceği hastalıklardan biri anisakiyaz olarak bilinen parazit enfeksiyonu. Parazit içeren balığın tüketilmesi durumunda şu belirtiler ortaya çıkabiliyor:
Karın ağrısı
Bulantı ve kusma
İshal
Karın şişkinliği
Dışkıda kan
veya mukus
Ateş ve alerjik reaksiyonlar
Bazı vakalarda ciddi alerjik reaksiyonlar ve nadiren anafilaksi gelişebildiği de bildiriliyor.
BAKTERİYEL RİSKLER DE BULUNUYOR
Suşi ile ilişkilendirilen önemli bakterilerden biri Listeria monocytogenes. Bu bakteri özellikle suşi, sashimi ve tütsülenmiş balık ürünleri gibi hazır tüketilen deniz ürünlerinde görülebiliyor.
Listeria enfeksiyonunda görülebilecek belirtiler arasında:
38°C üzerinde ateş
Kas ağrısı
Titreme
İshal
Bulantı yer alıyor. Ağır vakalarda menenjit gibi ciddi komplikasyonlar da ortaya çıkabiliyor.
UZMANLAR PİŞMİŞ DENİZ ÜRÜNÜNÜ ÖNERİYOR
ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), gıda kaynaklı hastalık riskini azaltmak için deniz ürünlerinin en az 63°C iç sıcaklığa ulaşana kadar pişirilmesini öneriyor. Ayrıca bozulabilir gıdaların oda sıcaklığında uzun süre bekletilmemesi gerektiği vurgulanıyor.
Uzmanlara göre bazı kişiler gıda kaynaklı hastalıklara karşı daha hassas. Bu nedenle şu grupların çiğ balık içeren suşi türlerinden kaçınması öneriliyor:
Hamile kadınlar
Küçük çocuklar
Yaşlı bireyler
Bağışıklık sistemi zayıf kişiler
Bu kişiler için pişmiş balık veya vejetaryen suşi çeşitleri daha güvenli seçenek olarak görülüyor.
DOĞRU KOŞULLARDA SAĞLIKLI BİR SEÇENEK OLABİLİR
Tüm risklere rağmen suşi doğru koşullarda hazırlandığında besin değeri yüksek bir yiyecek olarak kabul ediliyor. Suşi; Omega-3 yağ asitleri, D vitamini, B vitaminleri, iyot, çinko ve magnezyum gibi önemli besin öğeleri içeriyor.
Uzmanlar, suşinin güvenilir işletmelerden alınması, uygun sıcaklıkta saklanması ve mümkün olduğunca taze tüketilmesi gerektiğini hatırlatıyor.
